Kontrolerzy faktów – dziennikarze detektywi

Kontrolerzy faktów – dziennikarze detektywi

publikacja
Ukrinform
Ujawnianie manipulacji i dip fejków jest dziś nie mniej ważne niż rozwiązywanie przestępstw

W ciągu ostatnich dwóch tygodni Ukrinform i czołowa niemiecka agencja informacyjna DPA przeprowadzili serię seminariów internetowych dla dziennikarzy i redaktorów ukraińskich mediów poświęconych wykrywaniu dip fejków w sieciach społecznościowych i mediach. https://www.ukrinform.ru/rubric-society/3112050-ukrinform-i-dpa-proveli-seriu-vebinarov-po-raspoznavaniu-fejkov.html Jeden z prelegentów szkolenia, weryfikator faktów DPA Stefan Voss https: // www. ukrinform.ru/rubric-society/3091028-stefan-foss-faktceker-nemeckogo-informagentstva-dpa.html porównuje proces weryfikacji treści - tekstów, zdjęć, filmów - z pracą detektywa: trzeba zidentyfikować wszystkie podejrzane szczegóły, przeprowadzić ich badania w zarówno konwencjonalnych narzędziach logicznych, jak i technicznych, oraz zebrać dowody, które pozwalają na jednoznaczne wyciągnięcie wniosków, czy dana treść jest prawdziwa.

Celem webinariów było omówienie z przedstawicielami ukraińskich mediów podstawowych zasad prowadzenia badań w sferze cyfrowej, w szczególności weryfikacji materiałów w Internecie oraz zestawu narzędzi, które można szybko zastosować w codziennej pracy. Jednocześnie szkolenia dały uczestnikom możliwość zorientowania się, jak się sprawy mają ze sprawdzaniem faktów na świecie, dlaczego zapotrzebowanie na weryfikację będzie się tylko zwiększać i pożądane jest, aby w redakcji każdego z mediów był co najmniej jeden pracownik dobrze zorientowany w metodyce sprawdzania treści informacyjnych.

Umiejętności weryfikacji faktów można przypisać tym, którzy są bardziej potrzebni do pracy mediów. Jednocześnie zrozumienie podstaw weryfikacji przyda się każdemu, kto ze względów zawodowych lub osobistych preferencji często korzysta z informacji z portali społecznościowych, które mają coraz większy wpływ na rzeczywiste życie ich użytkowników. Nie bez powodu w Stanach Zjednoczonych coraz częściej powstają filmy na ten temat: mniej więcej miesiąc temu premierę miał na Netflixie film „Socjalne dylematy”, wcześniej ukazał się dokument HBO „Po prawdzie: Dezinformacja i cena dip fejków”.

CZY W RÓŻNYCH KRAJACH SĄ RÓŻNE DIP FEJKI

Pandemia koronawirusa pokazała, że ​​ceną spożywania fałszywych wiadomości może być zarówno zdrowie, jak i, w niektórych przypadkach, życie osób, które polegają na niezweryfikowanych poradach dotyczących leczenia lub kierują się teoriami spiskowymi, które twierdzą, że COVID-19 nie istnieje. Koronowirus stał się jednym z najpopularniejszych tematów rozpowszechniania fałszywych i manipulacyjnych informacji za pośrednictwem sieci społecznościowych we wszystkich krajach świata. Wcześniej najlepszedip fejki w różnych krajach miały głównie swoje lokalne cechy. Na Ukrainie, zgodnie z obserwacjami eksperta Stop Fejkom, Artema Łaptiewa, znalazły się przede wszystkim dip fejki pochodzenia rosyjskiego na tematy nielegalnie zaanektowanego Krymu i okupowanego Donbasu, promocji narracji o Ukrainie jako niepaństwie. A w Niemczech, według weryfikatora DPA Stefana Vossa, manipulacje najczęściej ujawniano w sprawach migracji, przestępczości i ekologii.

Weryfikatorzy faktów koncentrują się głównie na treściach rozpowszechnianych za pośrednictwem sieci społecznościowych. Zestaw popularnych sieci społecznościowych może się różnić w zależności od kraju, a także zmieniać się w czasie wraz z pojawieniem się nowych platform lub, jak w przypadku Ukrainy, zakazem korzystania z rosyjskich sieci społecznościowych.

Na Ukrainie dip fejki pochodzą głównie z mediów, co tłumaczy się specyfiką naszej przestrzeni informacyjnej. W szczególności mamy wiele mediów internetowych krótko działających, z małymi redakcjami, w których czasami dziennikarze są nieobecni, a większość materiałów nie jest chroniona prawem autorskim, jest najczęściej wypożyczana lub przygotowywana na podstawie otwartych źródeł internetowych. Nie wspominając o tak zwanych stronach śmieciowych. Pole medialne w Niemczech jest reprezentowane głównie przez media, które cieszą się wieloletnią reputacją i bardzo sobie ją cenią. Chociaż przez krótki czas mogą pojawić się osobne witryny o nazwie podobnej dźwiękowo do dobrze znanej lokalnej marki medialnej.

Na Ukrainie istnieje duży wpływ mediów rosyjskich lub mediów finansowanych z rosyjskiego kapitału. RT i Sputnik również transmitują w Niemczech, ale w znacznie mniejszym stopniu wpływają na ogólny obraz informacyjny w kraju, być może tylko na pewną część społeczeństwa, która jest związana z przestrzenią poradziecką.

Doświadczony weryfikator będzie w stanie poradzić sobie z manipulowaniem treścią w innym kraju, ale zrozumienie szczegółów i ogólnego kontekstu zajmie mu znacznie więcej czasu. Dlatego lokalny weryfikator faktów w większości przypadków poradzi sobie z zadaniem szybciej i lepiej niż zagraniczny.

RÓŻNE RODZAJE WERYFIKACJI

Zadania, które rozwiązuje weryfikator faktów, można warunkowo podzielić na: takie, dla których wystarczy uważność i logiczne myślenie (analiza szczegółów i wszystkiego, co może budzić podejrzenia); takie, które wymagają użycia specjalnych narzędzi (wyszukiwanie odwróconych obrazów, archiwa internetowe itp.); takie, które wymagają zapytań o daną treść lub konsultacji z niezależnymi ekspertami (zwykle naukowcami z określonej dziedziny).

Czas potrzebny na wyciągnięcie wniosków zależy również od rodzaju problemu. Zgodnie z doświadczeniem działu dip fejków DPA, średnio jeden pracownik może przygotować jedną weryfikację faktów dziennie. Co więcej, materiały z tego gatunku czyta się znacznie uważniej niż zwykłe wiadomości. Jeśli jednak chodzi o weryfikację informacji, o które trzeba zwrócić się do instytucji lub konkretnego polityka, jednego lub kilku wniosków, z udziałem ekspertów naukowych lub techników, przygotowanie weryfikacji faktów może zająć sporo dni. Zgodnie z praktyką międzynarodową za najtrudniejszymi do wykrycia dip fejkami często stoją tajne służby niektórych państw lub doświadczeni hakerzy.

A do ujawnienia dip fejków wymagane jest najbardziej kompleksowe przygotowanie (wiedza z zakresu kryminalistyki cyfrowej). Jak dotąd problem dip fejków dla Ukrainy, jak i dla Niemiec, nie jest bardzo ważny. Ale technologie do fałszowania treści wideo istnieją i rozwijają się na świecie. W związku z tym osoby weryfikujące fakty najczęściej obserwują, jak to się przedstawia w Stanach Zjednoczonych.

Obecnie większość manipulacji i dip fejków jest wystarczająco łatwa do ujawnienia dzięki podstawowym umiejętnościom i narzędziom. Jednak ich liczba stale rośnie wraz z pojawieniem się nowych sieci społecznościowych i wzrostem liczby użytkowników treści w mediach społecznościowych.

JAK WYBIERAĆ DIP FEJKI, KTÓRE NALEŻY PODWAŻYĆ I RODZAJ REAKCJI NA NIE

Priorytet w wyborze podejrzanych treści do analizy nadają weryfikatorzy faktów materiałom, które są ważne dla społeczeństwa i zostały szeroko rozpowszechnione w sieciach społecznościowych. Czasami jednak twórcy dip fejków biorą to, co nazywa się nie jakością, ale ilością. W szczególności, jak zauważył przedstawiciel Stop Fejkom Artem Łaptiew, w rosyjskiej propagandzie nowych narracji niewiele się tworzy, coraz bardziej powtarza się stare i już przeanalizowane.

Jednym z pierwszych kroków w weryfikacji informacji tekstowych jest ustalenie, czy weryfikowana treść to stwierdzenie faktyczne, czy czyjaś osobista opinia - podkreśla Stefan Voss. Weryfikatorzy faktów nie pracują z opiniami.

Według niego najbardziej charakterystyczną oznaką manipulowania informacjami w sieciach społecznościowych jest wywoływanie u czytelników niepokoju lub złości.

Jedną z głównych zasad DPA podczas przygotowywania weryfikacji faktów jest unikanie powtarzania fałszywego stwierdzenia w tytule.

Tradycyjna fakcheck to zwięzła (krótka) analiza istotnych szczegółów. Dlatego, jak zauważają eksperci Stefan Voss i Artem Łaptiew, w wielu przypadkach artykuł analityczny lub publicystyczny jest bardziej odpowiedni do odpowiedzi na szerokie rozpowszechnianie fałszywych informacji.

KIM JEST KONTROLER FAKTÓW I JAKIE SĄ GŁÓWNE ZASADY WERYFIKACJI

Krótko mówiąc, weryfikator faktów to ktoś, kto nie tylko zna metody i narzędzia, ale także na bieżąco dokonuje weryfikacji i przestrzega zasady bezstronności.

Standardy w tym zakresie wyznacza Międzynarodowa Sieć Kontroli Faktów (IFCN) https://ifcncodeofprinciples.poynter.org/, utworzona w Poynter Institute (USA) https://www.poynter.org/ w 2015 roku. Dziś zrzesza około 100 organizacji z ponad 50 krajów świata. Jednym z głównych warunków dla uczestników jest to, aby ich działalność redakcyjna nie podlegała państwowej lub politycznej kontroli i jej wpływom. IFCN przyjęła kodeks 5 zasad (zobowiązanie do bezstronności i uczciwości, standardy i przejrzystość źródeł, przejrzyste finansowanie i organizacja, otwarta metodologia i uczciwa polityka korygująca). Przystępując do Międzynarodowej Sieć Kontroli Faktów, kandydaci są oceniani według 31 kryteriów zgodności z zasadami.

To wśród uczestników IFCN platformy takie jak Facebook i Google szukają partnerów do weryfikacji. Uczestnictwo w Sieci jest również rzetelną podstawą do dwustronnej i wielostronnej współpracy organizacji z różnych krajów.

Największa liczba organizacji weryfikujących (od 5 do ponad 10) wchodzących w skład IFCN pochodzi z krajów takich jak Indie, USA, Francja i Wielka Brytania. Szereg największych agencji informacyjnych na świecie - AP i Reuters (USA), AFP (Francja), EFE (Hiszpania) i DPA (Niemcy) https://www.dpa.com/en/ - jest reprezentowanych przez swoje działy weryfikacji.

W Międzynarodowej Sieci Kontroli Faktów jest dwóch uczestników z Niemiec, oprócz DPA istnieje organizacja non-profit Correctiv https://correctiv.org/. Ponadto dwie organizacje reprezentują Ukrainę w IFCN - Stopfake https://www.stopfake.org/ru/o-nas/ i VoxUkraine https://voxukraine.org/uk/voxcheck/. Pod koniec marca tego roku zostali partnerami Facebooka w naszym kraju. https://detector.media/infospace/article/175903/2020-03-27-voxcheck-i-stopfake-dopomagatimut-facebook-borotisya-z-feikami-ta-dezinformatsieyu-dopovneno/

Członkowie Międzynarodowej Sieci Kontroli Faktów muszą koniecznie wskazać na swojej stronie internetowej metodologię, której używają przy identyfikowaniu fałszywych informacji. A dla tych, którzy są zainteresowani kwestiami weryfikacji, interesujące będzie zapoznanie się z ich podejściem. Kolejnym liderem w jednoczeniu wysiłków międzynarodowego środowiska dziennikarskiego w przeciwdziałaniu dip fejkom jest powołana w 2015 roku w USA koalicja pozarządowa FirstDraft, która zajmuje się projektami badawczymi i szkoleniami. https://firstdraftnews.org/

Pomimo już istniejącego skutecznego rozwoju międzynarodowych i krajowych organizacji weryfikujących fakty, wiele mediów nie ma pracowników (i jest to przykład zarówno Ukrainy, jak i Niemiec), którzy specjalizowaliby się w weryfikacji. A rozwój podstawowych umiejętności weryfikacji dla wszystkich dziennikarzy i redaktorów nie rozwiązuje całkowicie problemu, ponieważ ze względu na swoje główne obowiązki nie zawsze mają czas na złożone zadania, aby rozpoznać dip fejki. Idealnie, w przypadku małych redakcji konieczny jest co najmniej jeden weryfikator faktów, a dla dużych mediów - zespół weryfikacyjny. Dlatego po podstawowych webinarach przedstawiciele Ukrinformu i DPA rozmawiają o możliwości zorganizowania warsztatu dla ukraińskich dziennikarzy, którzy chcą zostać weryfikatorami faktów.

Natalia Kostina, Ukrinform


Let’s get started read our news at facebook messenger > > > Click here for subscribe

Przy cytowaniach i wykorzystywaniu dowolnych materiałów w Internecie, dostępnych dla wyszukiwarek, obowiązkowy jest odnośnik na pierwszy akapit «ukrinform.pl», jednocześnie cytowanie tłumaczeń materiałów z zagranicznej prasy jest możliwe tylko pod warunkiem umieszczenia odnośnika do strony ukrinform.pl oraz na stronę tego wydania. Cytowanie i wykorzystanie materiałów w offline mediach, aplikacjach mobilnych, SmartTV jest możliwe wyłącznie po uzyskaniu pisemnej zgody Ukrinformu. Materiały oznaczone jako "reklama" i "PR", jak również materiały w bloku "Komunikat prasowy" są publikowane na prawach reklamy, i odpowiedzialność za ich treść niesie reklamodawca.

© 2015-2020 Ukrinform. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Projektowanie stron internetowych - Studio «Laconica»

Wyszukiwanie zaawansowaneUkryj wyszukiwanie zaawansowane
W przeciągu jakiego okresu:
-